AORT KOARKTASYONU


Doç.Dr.Onur Işık

Doç.Dr.Onur Işık

Okunma 20 Temmuz 2019, 09:39

Anahtar Kelimeler : Aorta; Koarktasyon; Yüksek Tansiyon; Ameliyat

Aort Koarktasyonu ne demektir ?

Aorta kalbten çıkarak tüm vücuda temiz kan sağlayan yani tüm vücudu besleyen ana damarımızın adıdır. Aorta kalpten çıkarak tüm vücut boyunca yoluna devam ederken belirli noktalarda dallar verir. Bu dallar kollara, bacaklara, beyine, karaciğere, böbreklere yani tüm yapı ve organlara ayrı olarak temiz kan götürür.

Koarktasyon kelimesi daralma, darlık anlamına gelmektedir. Aorta koarktasyonunda ise damarda olan darlık belirtilmektedir. Bu darlık genellikle sol kola giden damarın ayrılmasından sonra olmaktadır. Darlığın aşağısında kalan bölümlerde tansiyon düşük olmakta iken darlığın yukarısında olan bölümlerde tansiyon çok yüksek seyretmektedir. Yani hastaların kafalarına ve kollarına giden damarlarda tansiyok çok yüksek, karınlarına ve bacaklarına giden damarlarda tansiyon düşük oluır. Darlık olan bölümüm aşağısında kalan alanların kan akımı yan yollar sayesinde sağlanmaya çalışılmaktadır. Yan yolların gelişim ve yeterlilik durumuna göre hastalığın aciliyeti ciddiyeti oluşmaktadır.

Aort Koarktasyonunun belirtileri nelerdir ?

Hastalığın derecesinin ağırlığına veya daralma sürecine göre farklı yaş gruplarında farklı belirtiler ve sonuçlar ile karşılaşmak mümkündür. Yani geniş bir yelpazede belirtiler görülmesi hastalığın doğası gereği normal karşılanan bir durumdur.

Yenidoğan döneminde ciddi aort koarktasyonu bulunan hastalar aniden genel durumda kötüleşme, beslenmede zorluk, solunum yetmezliği ve dolaşım bozulması ile hayatı tehdit eden bir tablo ile ortaya çıkabilir.

Yenidoğan dönemi sonrası çocuklarda koldan ölçülen tansiyonun yüksek çıkması, bacaklardan tansiyonun ölçülememesi, kalpte üfürüm duyulması, egzersizde nefes darlığı, kalpte büyüme gibi şikayetlerin nedeni araştırılırken tanı konabilir.

Erişkinlik döneminde de tanı konan hastalar bulunmaktadır. Bu hastalar genellikle yüksek tansiyonun araştırılması sırasında tanı alırlar.

Anne karnında bebeğin gelişimi sırasında da Fetal Ekokardiyografi tetkiki ile aort damarındaki darlığın kalpteki anormalliklerin tanınması mümkündür. Fakat bebeğin kalbi ve tüm sistemleri gelişmeye devam ettiği için kesin tanı doğumu sonrası yapılan detaylı değerlendirme ile konur.

Aort koarktasyonu ile birlikte görülen başka hastalıklar var mı ?

Aort koarktasyonuna ek olarak bazı çocuklarda kalpte delikler olabilir veya kalpten aort damarının çıkış yerinde bulunan aort kapak darlığı görülebilir.

Bazı genetik sendromlar ile aort koarktasyonunun sıklığı artmış olduğu bilinmektedir. Bu genetik hastalık Turner Sendromudur.

Aort koarktasyonu nasıl tanınır ?

Aort koarktasyonu bir ultrason çeşidi olan yani kalbin ultrasonu diyebileceğimiz ‘ekokardiyografi’ ile konur. Bu tetkikde bebeğinizin veya çocuğunuzun canı yanmaz. Sadece cilt üzerinden gönderilen zararsız olan titreşimlerin oluşturduğu görüntüye monitörde bakılarak tanı konulabilir. Tanıdan daha fazla emin olunmak istendiğinde ekokardiyografi tetkikine ek olarak anjiografi yapılması gerekebilir. Anjiografi işleminde hafif bir anestezi uygulanmakta ve hastanın kasıklarından damarlarına girilerek dar olan yere ulaşılmakta ve buraya özel bir madde verilerek görüntü elde edilmektedir. Son dönemlerde gelişmekte olan teknoloji ile bilgisayarlı tomografi destekli anjio tetkiki gündeme gelmiştir. Bu tetkikte kasıktan girilmeye gerek kalmadan saniyeler içerisinde görüntüler elde edilebilmektedir. Yukarıda anlatılan tetkikler basamaklı olarak doktorunuz tarafından kullanılarak kesin tanıya ulaşmak mümkündür.

Aort koarktasyonu nasıl tedavi edilir ?

Aort koarktasyonu ana tedavi yöntemi cerrahi girişimdir. Fakat hastanın yaşına ve özelliğine göre bazı hastalarda kasıktan girilerek anjio yöntemiyle müdahale yapılabilir.

Aort koarktasyonu cerrahi tedavisi nasıl olur ?

Aort koarktasyonu ameliyatı genel anestezi altında olmaktadır. Genellikle sol koltuk altından yapılan bir kesi ile aortaya ulaşılarak yapılmaktadır. Aortanın dar olan segmentine ulaşıldığında yapılan hazırlık sonrası kalp durdurulmadan dar ve hastalıklı olan bölüm çıkartılır sağlıklı bölümler tekrar birleştirilir. Bazen sağlıklı bölüm çok uzundur ve tekrar birleşmeleri zor olmaktadır. Bu gibi durumlarda sentetik damarlar veya özel yamalar kullanılarak onarım yapılmaktadır.

Aort koarktasyonu ameliyatı riskleri nelerdir ?

Aort koarktasyonu ameliyatı başarı şansı yüksek bir ameliyattır. Genellikle ölüm riski düşüktür. Fakat ameliyat öncesi dönemdeki hastanın genel durumu ameliyat sırası ve sonrası riskler için çok önemli bir belirteçtir. Ameliyatın acil koşullarda planlandığı ve hastanın ameliyat öncesi genel durumunun kötü olduğu hastalarda ameliyat süresinde ve yoğun bakım döneminde karşılabilecek problemler ciddi boyutlarda olabilir.

Ameliyat öncesi yüksek seyreden tansiyonun ameliyat sonrası dönemde kademeli olarak normale inmesi beklenir. Bu kademeli düşüşü sağlamak için ilaçlar kullanılmaktadır. Fakat bu düşüşün ne kadar hızlı olacağı ve kaç çeşit ilaç gerekeceği öncesinde tahmin edilmesine rağmen kesin değildir. Yüksek tansiyondan hastanın kurtulması hasta ne kadar küçükse o kadar kolay ve kısa sürede fakat hasta ne kadar büyükse o kadar zor ve uzun döneme yayılan bir süreç olur.

Ameliyat sonrasında çeşitli sorunlar gelişebilir fakat bunlar nadir görülmektedir. Bunlar arasında böbrek hasarı sayılabilir. Genellikle ılımlı seyirli ve geri dönüşlü olmasına rağmen nadir de olsa sorun olabilir. Bir diğer korkulan durum hastanın bacaklarında paralizi olmasıdır. Çok nadir görülen bir olaydır fakat ciddi bir durumdur. Bunlar dışında olabilecek sorunlar tüm kalp ameliyatlarında görülebilecek genel olaylardır.

Aort koarktasyonu tedavisi yapılmazsa ne olur ?

Yenidoğan döneminde tanı konulan aort koarktasyonu hastalığının tedavi planlaması için çok zaman yoktur. Hasta tedavi edilmezse karın organları oksijensiz kalacak, kalbi aşırı zorlanacak ve hayata uzun süre tutunamayacaktır.

Büyük çocuklarda ve erişkinlik döneminde tanı alan hastaların ameliyat olmadıklarında en önemli sorunları yüksek tansiyondur. Yüksek tansiyon ile yaşamanın beyin kanaması gibi korkulan bir sonu olabilir. Bunun dışında bu hasta grubu da her zaman kalp yetmezliği adayıdırlar.

Aort koarktasyonu ameliyatı sonrası taburcu olduktan sonraki süreç nasıldır ?

Tedavi sonrası evine gönderilen hastalar büyük ölçüde günlük yaşamlarına adapte olmuşlardır. Evde de bir süre daha hastaların dinlenerek iyileşme dönemlerini geçirmelerini tavsiye ederiz. Yaklaşık evde geçen 1 haftalık iyileşme döneminden sonra kendilerine güvenleri iyice artacak ve yara iyileşmesini tamamlamış olmalarını beklemekteyiz. Uzun dönemde ise kardiyoloji ve kalp cerrahisi kontrolleri olacak bu kontrollerin arası yavaş yavaş açılarak 6 ay 1 yıl gibi sürelere uzatılmaktadır.

Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.